Tại TP.HCM, lãnh đạo thành phố xác định trọng tâm là thúc đẩy giải ngân vốn đầu tư công nhằm tạo thêm động lực tăng trưởng. Đây là yêu cầu cấp thiết khi đến hết tháng 8, tỷ lệ giải ngân mới đạt 43,3%, thấp hơn mức bình quân cả nước, trong khi đầu tàu kinh tế lớn nhất cả nước vẫn giữ vai trò then chốt trong việc dẫn dắt đà phục hồi.
Bức tranh kinh tế 8 tháng đầu năm 2025 cho thấy gam màu sáng cả ở bình diện quốc gia lẫn địa phương. Báo cáo của Bộ Tài chính gửi Chính phủ khẳng định “các trung tâm kinh tế lớn đều ghi nhận kết quả tích cực”. Một điểm nổi bật là cả 34/34 địa phương đều có chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) tăng so với cùng kỳ năm 2024. Trong đó, Phú Thọ dẫn đầu với mức tăng 26,22%, tiếp đến là Ninh Bình 22,8%, Thừa Thiên Huế 18,7%, Nghệ An 16,4% và Quảng Ninh 15,6%. Đây được coi là chỉ dấu quan trọng cho thấy nền kinh tế địa phương đang lan tỏa đà hồi phục rộng khắp.
Bên cạnh công nghiệp, các lĩnh vực khác cũng tạo dấu ấn rõ nét. Hà Nội ghi nhận sự bùng nổ của ngành du lịch với 3,18 triệu lượt khách trong tháng 8, tăng 27,5% so với cùng kỳ. Hải Phòng không chỉ đạt thu ngân sách hơn 131.647 tỷ đồng, tăng gần 30%, mà còn có IIP tăng 14,51%, khẳng định vai trò cực tăng trưởng của vùng Đồng bằng sông Hồng. Đặc biệt, Bắc Ninh lần đầu vượt TP.HCM để dẫn đầu cả nước về kim ngạch xuất khẩu tháng 8, đạt gần 8,7 tỷ USD, tăng hơn 33%. Thành công này đến từ việc các tập đoàn lớn như Samsung, Canon, Foxconn gia tăng sản xuất và đẩy mạnh xuất khẩu.
Các địa phương khác cũng cho thấy sức bật mạnh mẽ. Đồng Nai thu hút hơn 2 tỷ USD vốn FDI và có 4.971 doanh nghiệp thành lập mới. Phú Thọ ngoài mức tăng IIP ấn tượng còn đón thêm 39 dự án đầu tư mới. Đà Nẵng khẳng định vị thế trung tâm du lịch miền Trung khi đón 12,8 triệu lượt khách trong 8 tháng. Ninh Bình phát triển mạnh các dự án công nghệ cao và kinh tế xanh. An Giang có giá trị sản xuất công nghiệp tăng 13,93% và du lịch tăng tới 76%. Lâm Đồng cũng duy trì tốc độ tăng trưởng ổn định với kim ngạch xuất khẩu tăng 64,7%.
Trong bức tranh chung, TP.HCM tiếp tục đóng vai trò cực tăng trưởng chủ lực. 8 tháng, IIP của thành phố tăng gần 6% so với cùng kỳ; tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng 15,6%; kim ngạch xuất khẩu đạt 61,21 tỷ USD, cao nhất cả nước và tăng 6,35% so với cùng kỳ. Chủ tịch UBND TP.HCM Nguyễn Văn Được cho biết, thành phố đã hoàn thành nhiệm vụ kép khi vừa vận hành mô hình chính quyền 2 cấp mới, vừa phục hồi kinh tế - xã hội, qua đó tiếp tục khẳng định vai trò đầu tàu của nền kinh tế quốc gia.
Cùng với TP.HCM, nhiều địa phương khác đã điều chỉnh kịch bản tăng trưởng theo Nghị quyết 226/NQ-CP và thậm chí đặt mục tiêu cao hơn mức Chính phủ giao. Quảng Ninh quyết tâm đạt GRDP 14% thay vì 12,5%. Hải Phòng đặt mục tiêu 12,35%, cao hơn mức khoán 12,2%. Phú Thọ phấn đấu tăng trưởng 10,3% (chỉ tiêu được giao 10%), trong khi Đồng Nai và Đà Nẵng đều quyết tâm đạt 10%, vượt lần lượt 1,3 và 1 điểm phần trăm so với chỉ tiêu. Bộ Tài chính đánh giá đây là biểu hiện rõ ràng của quyết tâm cũng như tiềm năng phát triển mạnh mẽ của các địa phương.
Tuy nhiên, thách thức tăng trưởng vẫn hiện hữu. Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng trong báo cáo Chính phủ đã thẳng thắn nhận định: “Nhiệm vụ tăng trưởng năm 2025 còn nhiều thách thức”. Dù dự báo GDP có thể đạt tối thiểu 8%, song để vươn tới mức 8,3-8,5% sẽ cần nỗ lực rất lớn, đặc biệt từ các đầu tàu kinh tế. Với riêng TP.HCM, kịch bản tăng trưởng được xây dựng cho quý III là 10,22-10,38% và quý IV là 10,4%, qua đó kỳ vọng đạt GRDP 8,5% cho cả năm.
Điểm yếu lớn nhất hiện nay của TP.HCM là tiến độ giải ngân vốn đầu tư công. Dù 6 tháng đầu năm đạt 43% kế hoạch, nhưng đến cuối tháng 8 mới chỉ nhích lên 43,3%, cho thấy tính bền vững còn thấp. Chủ tịch Nguyễn Văn Được thừa nhận, nếu không cải thiện tình hình, giải ngân chậm sẽ tác động trực tiếp đến tốc độ tăng trưởng. Bên cạnh đó, chuyên gia kinh tế Nguyễn Đình Cung cũng chỉ ra thực tế rằng tăng trưởng GRDP của TP.HCM những năm gần đây thường thấp hơn mức bình quân cả nước và có xu hướng giảm.
Tương tự, Hà Nội cũng chưa tạo ra động lực tăng trưởng đủ mạnh. Dù GRDP giai đoạn 2020-2024 nhìn chung cao hơn bình quân cả nước, song khoảng cách không đáng kể. Trong 6 tháng đầu năm 2025, Hà Nội chỉ đứng thứ 41/63 tỉnh, thành và thứ 20/34 địa phương về tăng trưởng GRDP. Ông Nguyễn Đình Cung cho rằng, “Hà Nội tuy vẫn là đầu tàu, nhưng động cơ con tàu không còn đủ lớn, mạnh và hiện đại để chạy cao tốc”. Nguyên nhân đến từ những hạn chế trong huy động, phân bổ vốn đầu tư và hiệu quả sử dụng vốn.
Trước thực tế này, giới chuyên gia nhận định cả hai đầu tàu Hà Nội và TP.HCM cần nỗ lực mạnh mẽ hơn để đóng góp xứng đáng vào tăng trưởng chung. Đồng thời, sự kỳ vọng đang hướng đến các cực tăng trưởng mới nổi như Phú Thọ, Bắc Ninh, Quảng Ninh. Chủ tịch UBND tỉnh Phú Thọ Trần Duy Đông cho biết, địa phương đặt mục tiêu tăng trưởng 10,3% trong năm nay và duy trì bình quân 11-12% giai đoạn 2026-2030, dựa trên các trụ cột như thu hút đầu tư vào công nghệ cao, chế biến chế tạo, đẩy nhanh dự án hạ tầng trọng điểm, phát triển nông nghiệp xanh và bền vững.
Nhìn tổng thể, nền kinh tế Việt Nam đang cho thấy sức bật lan tỏa từ nhiều hướng, nhưng để đạt mục tiêu tăng trưởng 8,5% năm 2025, niềm tin vẫn phải đặt vào sự bứt tốc của các đầu tàu truyền thống, đồng thời phát huy động lực mới từ những địa phương đang lên. Khi “các cực tăng trưởng” cùng chung nhịp, mục tiêu tăng trưởng cao sẽ có cơ sở hiện thực hóa.
