“Làn sóng ngầm” trong ngành chứng khoán: Nhóm công ty có hậu thuẫn ngân hàng trỗi dậy, chuẩn bị dẫn dắt chu kỳ mới

Chiều 16/10/2025, tại buổi Roadshow giới thiệu thương vụ IPO của Chứng khoán VPBank (VPBankS), ông Hoàng Nam – Giám đốc Phòng Nghiên cứu và Phân tích CTCK Vietcap (HoSE: VCI) – chia sẻ nhận định nổi bật về triển vọng ngành. Theo ông, thị trường chứng khoán Việt Nam vẫn còn “dư địa tăng trưởng rất lớn” nhờ nền tảng kinh tế vĩ mô ổn định và kỳ vọng nâng hạng lên thị trường mới nổi FTSE Russell, sự kiện được xem là “bước ngoặt” đối với toàn ngành tài chính – chứng khoán.

Ông Nam nhấn mạnh, nhóm công ty chứng khoán có ngân hàng hậu thuẫn đang trở thành tâm điểm của quá trình tái cấu trúc ngành, khi tốc độ tăng trưởng vượt trội so với các công ty độc lập.

Theo số liệu Vietcap, giai đoạn 2022–2025, Top 5 công ty chứng khoán được ngân hàng hỗ trợ ghi nhận tốc độ tăng trưởng kép (CAGR) đạt 83%, gần gấp đôi nhóm công ty độc lập. Kéo theo đó, thị phần cho vay ký quỹ (margin) của nhóm này tăng mạnh từ 16% năm 2022 lên 28% năm 2025.

Trong đó, TCBS và VPBankS nổi lên như hai “ngôi sao sáng”. Đặc biệt, VPBankS hiện còn dư địa cho vay margin hơn 13.000 tỷ đồng, tạo nền tảng cho đà tăng trưởng bứt phá và cơ hội vươn lên nhóm dẫn đầu thị phần ký quỹ.

Ông Nam phân tích, sự khác biệt đến từ lợi thế cấu trúc vốn: các công ty chứng khoán thuộc sở hữu ngân hàng có nguồn vốn dồi dào, chi phí huy động thấp, lại được hưởng lợi từ hệ sinh thái khách hàng sẵn có của ngân hàng mẹ. Nhờ đó, họ có thể cung cấp dịch vụ margin linh hoạt, nhanh chóng và cạnh tranh hơn so với nhóm độc lập.

“Đây không chỉ là xu hướng ngắn hạn mà là quá trình tái định hình cuộc chơi trong ngành chứng khoán Việt Nam”, ông Nam nhấn mạnh. Trong bối cảnh thị trường đang tăng trưởng mạnh, khả năng cung cấp margin với chi phí thấp sẽ là “vũ khí chiến lược” giúp các công ty chiếm lĩnh thị phần.

Bên cạnh mảng margin, phát hành trái phiếu doanh nghiệp (TPDN) đang được xem là “mảnh đất màu mỡ” nhưng đòi hỏi năng lực tài chính và quan hệ doanh nghiệp sâu rộng — yếu tố mà nhóm công ty chứng khoán có hậu thuẫn ngân hàng nắm lợi thế tuyệt đối.

Theo số liệu thị trường, TCBS hiện dẫn đầu thị phần tư vấn phát hành TPDN năm 2024 với 46%, tiếp theo là HDBS (19%), ACBS (5%) và MBS (3%). Những con số này cho thấy vai trò thống trị của các công ty có ngân hàng mẹ trong lĩnh vực vốn doanh nghiệp.

Ông Nam nhận định, trong giai đoạn 2025–2026, mảng trái phiếu sẽ trở thành “động cơ tăng trưởng” mới, giúp các công ty như VPBankS, TCBS, HDBS không chỉ mở rộng quy mô hoạt động mà còn khẳng định vị thế dẫn đầu trên thị trường vốn Việt Nam – vốn đang bước vào giai đoạn bùng nổ khi lãi suất thấp và nhu cầu huy động vốn trung dài hạn của doanh nghiệp tăng cao.

Theo các chuyên gia, sự dịch chuyển này không đơn thuần là kết quả của yếu tố ngắn hạn, mà là dấu hiệu cho thấy một chu kỳ tăng trưởng mới đang hình thành trong ngành chứng khoán. Các công ty có hậu thuẫn ngân hàng đang tận dụng triệt để sức mạnh của nguồn vốn lớn, công nghệ hiện đại và hệ sinh thái tài chính toàn diện, qua đó tái định hình cán cân thị phần vốn từng nghiêng về nhóm công ty độc lập.

Với lợi thế cạnh tranh rõ rệt và tầm nhìn dài hạn, những cái tên như VPBankS và TCBS được dự báo sẽ đóng vai trò dẫn dắt làn sóng tăng trưởng kế tiếp, mở đường cho sự chuyên nghiệp hóa và mở rộng quy mô của toàn ngành chứng khoán Việt Nam trong bối cảnh hội nhập sâu hơn với thị trường quốc tế.