Xã Tây Phương nằm ở phía Tây Thủ đô Hà Nội, tiếp giáp với các xã Hạ Bằng, Thạch Thất, Hát Môn, Kiều Phú, Quốc Oai và Phúc Thọ. Xã có diện tích tự nhiên khoảng 31,10 km² và quy mô dân số gần 100.000 người. Các đơn vị nhập hợp đóng góp đáng kể vào diện tích và dân số xã mới: Lam Sơn rộng khoảng 8,25 km² với hơn 25.000 người; Quang Trung với khoảng 6,30 km² và gần 30.000 dân; Thạch Xá khoảng 6,14 km² với khoảng gần 20.000 người; Hương Ngải, Phùng Xá cũng đóng vai trò quan trọng với các xã nhỏ hơn nhưng mật độ dân cư cao; các phần nhỏ từ các xã khác tuy diện tích ít nhưng góp phần vào sự đa dạng dân cư và văn hóa.
Tây Phương là vùng đất hội đủ nhiều lợi thế để phát triển kinh tế đa dạng. Nông nghiệp được định hướng cải tiến theo hướng sản xuất sạch, ứng dụng công nghệ cao, với các sản phẩm rau sạch, cây ăn quả, hoa cảnh. Việc xây dựng nhà kính, nhà màng, hệ thống tưới tiêu tự động, sử dụng thú sinh học trong phòng trừ sâu bệnh được áp dụng tại một số vùng để nâng cao chất lượng sản phẩm và bảo vệ môi trường.
Các làng nghề truyền thống ở Tây Phương đang được gìn giữ và phát triển mạnh mẽ. Nghề mộc và gỗ mỹ nghệ tại Thạch Xá, Lam Sơn nổi bật với các sản phẩm tinh xảo, nghề mây tre đan, nghề đan lát đem lại thu nhập ổn định cho nhiều hộ gia đình. Ngoài ra, chế biến nông sản như làm miến, hoa quả sấy, bánh đặc sản… được khuyến khích để gia tăng giá trị sản phẩm. Thương mại – dịch vụ địa phương phát triển hỗ trợ, đặc biệt trong các khu vực gần các cụm công nghiệp và đường giao thông lớn.
Văn hóa tại Tây Phương là sự kết hợp giữa truyền thống xứ Đoài, tín ngưỡng làng xã và bản sắc làng nghề. Chùa Tây Phương là điểm nhấn di tích quốc gia đặc biệt, thu hút khách tham quan không chỉ vì kiến trúc mà còn vì cảnh quan thiên nhiên hài hòa; đình, chùa ở các xã thành phần đều có giá trị văn hóa, lịch sử; lễ hội địa phương, các sinh hoạt cộng đồng được duy trì, góp phần giữ gìn bản sắc văn hóa trong bối cảnh quy mô xã lớn hơn.
Hệ thống trường học từ cấp mầm non, tiểu học, trung học cơ sở và trung học phổ thông được tiếp quản từ các xã cũ; cơ sở vật chất trường lớp được nâng cấp để đáp ứng học sinh tăng lên. Công tác giáo dục luôn được kết hợp với truyền thống văn hóa để học sinh hiểu rõ nguồn cội. Trạm y tế xã cũng được đầu tư, đội ngũ cán bộ y tế đảm bảo khám chữa bệnh ban đầu, y tế dự phòng và chăm sóc sức khỏe cộng đồng tốt hơn, gần dân hơn.
Xã Tây Phương có trụ sở Đảng ủy – UBND tại thôn Yên. Lãnh đạo xã mới được kiện toàn gồm Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch Hội đồng Nhân dân, Phó Bí thư – Chủ tịch Ủy ban Nhân dân, Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc. Những người được bổ nhiệm đều có kinh nghiệm từ các đơn vị hành chính trước khi sáp nhập, am hiểu địa bàn để đảm bảo việc điều hành xã mới được ổn định, hiệu quả.
Việc thành lập xã Tây Phương mở ra nhiều cơ hội phát triển kinh tế – xã hội vùng phía Tây Hà Nội: thu hút đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp công nghệ cao, làng nghề, thương mại, dịch vụ, du lịch sinh thái. Với vị trí gần các cụm công nghiệp, gần Khu công nghệ cao Hòa Lạc, Tây Phương hoàn toàn có thể trở thành vùng trung chuyển hàng hóa, trung tâm dịch vụ cho khu vực lân cận.
Song song với cơ hội là những thách thức không nhỏ: quy hoạch sử dụng đất đai phải rõ ràng, hạ tầng – giao thông nội vùng cần được nâng cấp đồng bộ; các dịch vụ công như y tế, giáo dục, điện, cấp thoát nước phải bắt kịp tốc độ phát triển dân số; bảo tồn di tích, làng nghề và bản sắc văn hóa trong bối cảnh đô thị hóa phải được ưu tiên. Nếu được quản lý tốt, xã Tây Phương có tiềm năng trở thành một trong những đơn vị hành chính tiêu biểu của Hà Nội, phát triển bền vững cả về kinh tế, văn hóa và môi trường.
Từ ngày 1/7/2025, thành phố Hà Nội chính thức đưa vào hoạt động 126 đơn vị hành chính cấp xã, phường mới theo Nghị quyết số 1656/NQ-UBTVQH15 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội. Sau sắp xếp, thành phố có 51 phường và 75 xã.
Việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã không chỉ là yêu cầu của quá trình hoàn thiện thể chế, cải cách bộ máy Nhà nước, mà còn là cơ hội để Hà Nội cơ cấu lại không gian phát triển, nâng cao chất lượng quản trị đô thị, hiện đại hóa chính quyền để phục vụ nhân dân tốt hơn. Qua đó, góp phần hiện thực hóa mục tiêu phát triển Thủ đô thành đô thị thông minh, đáng sống và văn minh bậc nhất cả nước, giữ vững vai trò tiên phong trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc. Home Up sẽ cập nhật chi tiết các Tỉnh, Phường, Xã sau khi sáp nhập.
Thông tin chi tiết, bản đồ và hữu ích về 126 xã, phường mới của Hà Nội được Homeup.vn biên tập chi tiết quý vị có thể truy cập tại: Bản đồ Hà Nội
