Thống kê cho thấy, tính đến nay cả nước đang triển khai 692 dự án nhà ở xã hội với quy mô 633.559 căn. Trong đó, 165 dự án đã hoàn thành, cung cấp 110.436 căn; 147 dự án đã khởi công với 135.033 căn; còn lại 380 dự án mới được chấp thuận chủ trương đầu tư, quy mô 388.090 căn. Như vậy, tổng số dự án đã hoàn thành, khởi công và chấp thuận chủ trương đầu tư mới đạt 59,6% so với mục tiêu 1.062.200 căn của Đề án 1 triệu căn.
Tính riêng 9 tháng năm 2025, cả nước hoàn thành 43.681 căn trên tổng số kế hoạch 100.275 căn, đạt 43,6%. Dự kiến đến hết năm sẽ có thêm 39.245 căn, nâng tổng số hoàn thành lên 82.926 căn, tương đương 83% kế hoạch. Trong cùng thời gian, cả nước khởi công mới 69 dự án, quy mô 54.362 căn, nâng tổng số căn đang xây dựng lên 135.033.
Một số địa phương nổi bật đã vượt hoặc tiệm cận chỉ tiêu được giao. Bắc Ninh, Quảng Ninh, Nghệ An, Lào Cai là 4 địa phương đạt trên 50% kế hoạch. Bên cạnh đó, các tỉnh, thành như Hải Phòng, Huế, Tuyên Quang, Thái Nguyên, Phú Thọ, Hưng Yên, Tây Ninh, Cà Mau cũng được dự báo có khả năng hoàn thành hoặc vượt kế hoạch. Nhiều thành phố lớn như Hà Nội, TP.HCM, Đà Nẵng, Cần Thơ cùng các tỉnh Ninh Bình, Đồng Nai, Đồng Tháp, An Giang cũng được đánh giá có thể đạt trên 50% chỉ tiêu.
Tuy nhiên, vẫn còn nhiều địa phương tiến độ chậm. Các tỉnh Lạng Sơn, Thanh Hóa, Hà Tĩnh, Quảng Trị, Khánh Hòa, Gia Lai, Lâm Đồng, Vĩnh Long mới chỉ đạt dưới 50%. Đáng lo ngại, có tới 4 địa phương chưa khởi công bất kỳ dự án nào gồm: Cao Bằng, Sơn La, Điện Biên, Lai Châu.
Bộ Xây dựng chỉ rõ nguyên nhân chậm trễ đến từ việc một số địa phương chưa thực sự quan tâm, chưa đưa chỉ tiêu phát triển nhà ở xã hội vào kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội hàng năm và 5 năm. Thậm chí, nhiều tỉnh chưa thành lập Ban chỉ đạo phát triển nhà ở xã hội, chưa bố trí ngân sách để giải phóng mặt bằng, bồi thường, tái định cư hoặc đầu tư hạ tầng kỹ thuật nhằm có quỹ đất sạch.
Mặc dù quỹ đất dành cho nhà ở xã hội về số lượng là khá lớn, nhưng “chất lượng” lại chưa đảm bảo. Nhiều khu đất nằm xa trung tâm, thiếu hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng xã hội, khiến việc triển khai xây dựng gặp khó khăn. Công tác giải phóng mặt bằng chậm cũng làm nhiều dự án không thể khởi công đúng hạn. Bên cạnh đó, không ít chủ đầu tư được lựa chọn nhưng thiếu năng lực tài chính và kinh nghiệm, dẫn đến dự án ì ạch hoặc ngừng trệ.
Bộ Xây dựng cảnh báo, nếu tình trạng này không sớm được khắc phục, mục tiêu 1 triệu căn nhà ở xã hội vào năm 2030 sẽ đứng trước nguy cơ chậm tiến độ, ảnh hưởng trực tiếp đến an sinh và nhu cầu nhà ở của hàng triệu người lao động thu nhập thấp.
