Thống kê sơ bộ cho thấy, hiện có hơn 2.900 dự án bất động sản trên cả nước đang bị đình trệ, chưa thể triển khai. Riêng TP.HCM ghi nhận tới 504 dự án bị ách tắc do vướng mắc pháp lý. Thực trạng này phản ánh một nguồn lực khổng lồ đang bị “đóng băng”, với hàng triệu tỷ đồng giá trị đất đai, vốn đầu tư và cơ hội phát triển bị chôn vùi theo năm tháng.
Không chỉ gây lãng phí nghiêm trọng, tình trạng dự án “nằm chờ pháp lý” còn là lực cản lớn đối với tiến trình phục hồi và tăng trưởng kinh tế. Các chuyên gia nhận định, điểm nghẽn lớn nhất nằm ở những bất cập trong hệ thống pháp luật liên quan đến đầu tư có sử dụng đất, xây dựng và đất đai, những vướng mắc mang tính thể chế cần được sớm tháo gỡ để khơi thông dòng vốn và phát triển thị trường một cách bền vững.
.jpg)
Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản TP.HCM, ông Lê Hoàng Châu cho biết, hiện có hàng loạt dự án bất động sản trên cả nước đang bị đình trệ do vướng mắc pháp lý. Riêng TP.HCM có tới 504 dự án bị “treo”, chiếm gần 7.179 ha đất với tổng giá trị ước tính khoảng 7 triệu tỷ đồng. Trên toàn quốc, con số này lên tới hơn 2.900 dự án đang “tồn đọng”.
Theo các chuyên gia, nguyên nhân chủ yếu đến từ những bất cập trong thủ tục pháp lý như quy hoạch, giao đất, định giá đất, cấp phép xây dựng… khiến quá trình triển khai bị kéo dài vô thời hạn. Thực trạng này không chỉ gây lãng phí nghiêm trọng nguồn lực đất đai – tài chính mà còn tác động tiêu cực đến thị trường bất động sản, ngành xây dựng, tín dụng, việc làm và đà phục hồi kinh tế nói chung.
Dù hệ thống pháp luật, đặc biệt trong lĩnh vực đất đai và quy hoạch, đã có nhiều bước tiến tích cực, nhưng theo các chuyên gia, vẫn cần tiếp tục hoàn thiện các quy định liên quan đến đầu tư, kinh doanh, đất đai và nhà ở nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới. Trọng tâm hiện nay là nhận diện rõ các điểm nghẽn pháp lý đang cản trở triển khai dự án có sử dụng đất và sớm có giải pháp tháo gỡ kịp thời để khơi thông nguồn lực đầu tư cho nền kinh tế.
.jpg)
Phát biểu tại hội thảo khoa học về hoàn thiện pháp luật đầu tư sử dụng đất, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Ngọc thẳng thắn chỉ ra nhiều vướng mắc pháp lý chồng chéo đang cản trở triển khai dự án. Ông nhấn mạnh, nếu tháo gỡ được các “nút thắt” này sẽ tạo ra “đột phá của đột phá” cho phát triển kinh tế.
Tiến sĩ Châu Hoàng Thân (ĐH Cần Thơ) đề xuất cần có cơ chế riêng cho các dự án thu hồi đất quy mô lớn, tránh giao toàn bộ việc giải phóng mặt bằng cho địa phương như hiện nay. Ông cũng kiến nghị cần quy định rõ trách nhiệm khi nhà đầu tư đã ứng vốn nhưng không thể triển khai do vướng mặt bằng.
Trong khi đó, luật sư Phạm Thanh Tuấn (Đoàn Luật sư TP. Hà Nội) cho rằng pháp luật hiện chưa có quy định rõ ràng về việc giao đất cho các liên danh doanh nghiệp. Điều này khiến nhà đầu tư phải thành lập pháp nhân mới để nhận đất, làm phát sinh thủ tục và kéo dài thời gian triển khai dự án.
