UBND TP Hà Nội xác định, công viên dọc sông Tô Lịch sẽ trở thành điểm nhấn sinh thái, không gian xanh – văn hóa – lịch sử phục vụ cộng đồng. Đây cũng là bước đi tiếp theo sau khi thành phố đưa vào vận hành Nhà máy xử lý nước thải Yên Xá, bắt đầu bổ cập nguồn nước đã qua xử lý với lưu lượng khoảng 200.000m³/ngày đêm từ ngày 20/9. Trước đó, từ ngày 9/9, nước Hồ Tây cũng được dẫn qua hệ thống đường ống riêng, không hòa lẫn với dòng nước thải, góp phần cải thiện chất lượng nước sông.
Với chiều dài hơn 13 km, sông Tô Lịch từng là một biểu tượng gắn liền với lịch sử và văn hóa Thăng Long – Hà Nội, song nhiều năm qua lại trở thành “điểm nóng ô nhiễm”. Thông tin về dự án công viên cùng các biện pháp xử lý môi trường đang khiến người dân bày tỏ sự phấn khởi. Anh Nguyễn Văn Dũng (quận Cầu Giấy) chia sẻ: “Nhiều năm sống cạnh sông, chúng tôi quen với cảnh ô nhiễm và mùi hôi. Giờ đây thành phố đã xử lý nước, chỉ mong công viên sớm triển khai để không gian sống bớt ngột ngạt”.
Không ít ý kiến cho rằng, công viên ven sông sẽ là cơ hội nâng cao chất lượng sống của người dân Thủ đô. Một cư dân phường Hoàng Mai đề xuất: “Nếu được quy hoạch đúng, đây sẽ là tuyến công viên – cây xanh dài hàng chục km. Nhưng cần đảm bảo các tiêu chí sạch đẹp, dễ bảo dưỡng, vỉa hè rộng rãi, đường dạo bộ, lan can an toàn, hệ thống chiếu sáng, ghế đá, cây xanh tạo bóng mát. Ở những khu vực rộng, có thể bố trí sân chơi, quảng trường hoặc tượng đài”.
Dưới góc nhìn kỹ thuật, anh Nguyễn Hoàng Tuấn (phường Ngọc Hà) nêu thêm lo ngại: “Hiện lòng sông có hình chữ V, vừa dốc vừa hẹp, giống kênh mương. Nên nạo vét, mở rộng sang hai bên để tăng diện tích mặt nước cho hài hòa hơn. Ngoài ra, một số cống thoát nước thải vẫn hở và đặt quá thấp, khi mưa lớn nguy cơ tràn nước thải trở lại gây ô nhiễm”.
Nhiều bạn đọc còn nhìn nhận dự án là cơ hội đưa Hà Nội tiến gần hơn tới các mô hình quốc tế. Bạn Thanh Hương cho rằng: “Hồi sinh sông Tô Lịch sẽ giống như Nhật Bản hay Hàn Quốc từng làm với những dòng sông chết. Nay chúng trở thành điểm du lịch nổi tiếng, mang lại nhiều giá trị kinh tế – xã hội”. Tuy nhiên, dư luận cũng nhấn mạnh, thành công của dự án phụ thuộc vào sự đồng thuận của cộng đồng và việc bảo vệ đúng mục tiêu ban đầu. Người dân mong công viên phải thực sự là không gian công cộng, không bị biến tướng thành khu kinh doanh, nhà hàng hay trung tâm tiệc cưới.
Bà Phạm Thị Hạnh (quận Thanh Xuân) bày tỏ: “Chúng tôi chỉ mong thành phố giữ đúng tinh thần công viên công cộng, tạo chỗ đi bộ, tập thể dục, vui chơi cho cộng đồng. Nếu biến thành không gian thương mại, dự án sẽ mất đi ý nghĩa”.
Ở góc nhìn chuyên gia, TS.KTS Đào Ngọc Nghiêm – Phó Chủ tịch Hội Quy hoạch phát triển đô thị Việt Nam – nhận định, đây là tín hiệu đáng mừng nhưng thành phố cần nghiên cứu thiết kế tổng thể hai bên bờ, đồng thời tham khảo các dự án trước đây, đặc biệt là dự án do phía Nhật Bản từng lập cho Hà Nội. Ông nhấn mạnh: “Nghiên cứu mới cần gắn với bài học lịch sử, kế thừa kinh nghiệm quá khứ. Sông Tô Lịch chỉ là một phần, trong khi Hà Nội có lịch sử hơn 1.000 năm. Không nên dồn toàn bộ ký ức đô thị vào không gian hai bên bờ sông này”.
Với sự quan tâm của chính quyền, kỳ vọng của người dân và ý kiến đóng góp từ giới chuyên gia, dự án công viên dọc sông Tô Lịch đang được xem là một trong những bước đi quan trọng để kiến tạo không gian xanh, cải thiện môi trường sống và khẳng định bản sắc đô thị Hà Nội trong giai đoạn phát triển mới.
