Dự án cao tốc Vũng Áng – Bùng, đoạn tuyến quan trọng thuộc tuyến đường cao tốc Bắc – Nam phía Đông giai đoạn 2021–2025, đang bước vào giai đoạn nước rút với mục tiêu hoàn thành và thông xe kỹ thuật vào ngày 19/8/2025. Đây là tuyến giao thông chiến lược có tổng chiều dài 55,34km, đi qua hai tỉnh Hà Tĩnh và Quảng Trị, với tổng mức đầu tư hơn 12.500 tỷ đồng.
Theo thiết kế, tuyến cao tốc bắt đầu từ điểm giao với Quốc lộ 12C, tại xã Kỳ Hoa, thị xã Kỳ Anh (Hà Tĩnh), và kết thúc tại xã Bố Trạch, huyện Vĩnh Linh (Quảng Trị), nơi kết nối trực tiếp với dự án cao tốc Bùng – Vạn Ninh. Đây là đoạn tuyến có vai trò đặc biệt quan trọng trong việc hoàn thiện kết nối liên vùng Bắc Trung Bộ – Nam Trung Bộ, đồng thời hỗ trợ lưu thông hàng hóa từ cảng nước sâu Vũng Áng đến các trung tâm kinh tế lớn miền Trung – Tây Nguyên.
Tuyến cao tốc đi qua địa bàn tỉnh Hà Tĩnh với chiều dài 12,9km và phần còn lại 42,44km qua địa phận tỉnh Quảng Trị. Dự án được Bộ Giao thông Vận tải phê duyệt với tổng vốn đầu tư hơn 12.545 tỷ đồng, chia thành nhiều gói thầu khác nhau do các nhà thầu uy tín như Tổng Công ty Thăng Long, Công ty CP 479 Hòa Bình, CIENCO4… đảm nhiệm thi công.
Tính đến cuối tháng 7/2025, theo Ban Quản lý Dự án 6 – đơn vị được giao làm chủ đầu tư – toàn tuyến đã hoàn thành khoảng 98% khối lượng công việc. Trong đó, các hạng mục như nền đường, cống hộp, hệ thống thoát nước, lớp móng cấp phối đá dăm cơ bản đã hoàn tất; chỉ còn một số vị trí cầu, cống lớn đang trong giai đoạn hoàn thiện.
Cầu số 1 – "nút thắt vàng" quyết định tiến độ
Trên toàn tuyến, cầu số 1 được xem là hạng mục đặc biệt nổi bật về quy mô kỹ thuật và mức độ phức tạp. Cây cầu dài 942m, bắc qua một thung lũng lòng chảo tại xã Kỳ Hoa (Hà Tĩnh), kết nối hai ngọn đồi đá cao và nằm trên địa hình hiểm trở bậc nhất toàn tuyến. Tổng mức đầu tư cho riêng hạng mục này vào khoảng 300 tỷ đồng.
Cầu gồm 2 mố và 22 nhịp, với hệ thống trụ cầu có chiều cao dao động từ 30 đến 50 mét, yêu cầu kỹ thuật thi công cầu dài vượt thung lũng, có kết cấu dầm Super-T hiện đại. Toàn bộ phần móng và trụ cầu được thi công trên nền địa chất phức tạp, đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa thiết kế, kiểm định và thi công. Theo ông Nguyễn Huy Cường – Giám đốc điều hành gói thầu, cầu số 1 là hạng mục có tiến độ then chốt, đóng vai trò "mở khóa" toàn tuyến Vũng Áng – Bùng.
Khởi công từ tháng 2/2023, cầu số 1 do Công ty CP 479 Hòa Bình thi công, đã trải qua hơn 2 năm xây dựng liên tục. Sau nhiều tháng căng mình thi công bất chấp điều kiện thời tiết khắc nghiệt, đến giữa tháng 7/2025, hai nhịp cuối cùng đã được lao lắp thành công, chính thức đánh dấu thời điểm hợp long toàn bộ cầu.
Sau khi hoàn thành kết cấu chính, công tác thảm bê tông nhựa mặt cầu được triển khai khẩn trương. Tuy nhiên, trong nửa cuối tháng 7, khu vực Hà Tĩnh liên tiếp hứng chịu các đợt mưa dông kéo dài, gây ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ. Phải đến cuối tháng 7, khi thời tiết nắng ráo trở lại, Ban QLDA 6 đã chỉ đạo nhà thầu tranh thủ từng ngày để tăng tốc thảm nhựa.
Theo ghi nhận mới nhất, tính đến ngày 2/8, việc thảm bê tông nhựa đã hoàn thành từ nhịp 1 đến nhịp 11. Các nhịp còn lại (12–22) đang được gấp rút hoàn thiện các hạng mục phụ trợ như lắp đặt lan can thép, khe co giãn, kiểm tra chống thấm trước khi thảm lớp mặt cuối cùng. Để bảo đảm đúng tiến độ thông xe kỹ thuật toàn tuyến vào ngày 19/8, hơn 150 công nhân, kỹ sư và thiết bị cơ giới đã được huy động làm việc xuyên ngày đêm, chia thành nhiều ca luân phiên không nghỉ.
Ông Nguyễn Huy Cường khẳng định: "Từ nay đến ngày 19/8 không còn nhiều, mọi lực lượng đang được huy động tối đa. Ngoài cầu số 1, các vị trí hầm chui dân sinh, nút giao, biển báo và sơn kẻ đường cũng đang được đồng loạt hoàn thiện".
Cú huých cho giao thông liên vùng Bắc Trung Bộ
Khi hoàn thành, tuyến cao tốc Vũng Áng – Bùng sẽ kết nối liền mạch với các tuyến Hàm Nghi – Vũng Áng (phía Bắc) và Bùng – Vạn Ninh (phía Nam), hình thành trục giao thông hiện đại, rút ngắn thời gian di chuyển từ Hà Tĩnh vào Quảng Trị còn chưa đầy 45 phút.
Đặc biệt, tuyến đường sẽ tạo động lực phát triển đột phá cho khu vực Bắc Trung Bộ, thúc đẩy vận tải hàng hóa qua cảng Vũng Áng, kết nối trực tiếp với khu kinh tế Hòn La (Quảng Bình) và các cụm công nghiệp tại Quảng Trị – Thừa Thiên Huế. Với nền tảng hạ tầng đồng bộ, khu vực này đang được quy hoạch trở thành hành lang kinh tế công – nông – ngư nghiệp trọng điểm.
Dự án cũng góp phần phân bổ lại dân cư, giảm tải áp lực lên Quốc lộ 1A và tăng cường kết nối vùng sâu, vùng xa với trung tâm phát triển.
Cảnh báo rủi ro thời tiết và giám sát chất lượng
Dù lạc quan về tiến độ, Ban QLDA 6 vẫn đặt ra kịch bản ứng phó với biến động thời tiết cực đoan – yếu tố từng nhiều lần làm chậm tiến độ thi công cầu số 1. Theo dự báo của Trung tâm Dự báo KTTV Quốc gia, trong nửa đầu tháng 8, khu vực Bắc Trung Bộ có khả năng xuất hiện 1–2 đợt mưa rào do tác động rìa Đông Nam áp thấp nhiệt đới.
Do đó, công tác giám sát chất lượng thảm nhựa và an toàn lao động được đặt lên hàng đầu. Ban quản lý dự án yêu cầu nhà thầu chỉ được thảm nhựa khi độ ẩm không khí dưới 85%, nhiệt độ bề mặt cầu đảm bảo từ 120–140°C để tránh bong tróc sau này.
Tất cả vật liệu nhựa nóng, đá dăm, phụ gia đều được kiểm tra chặt chẽ trước khi đưa vào thi công. Ngoài ra, camera giám sát 24/7 cũng được lắp đặt tại các vị trí then chốt để ghi nhận tiến độ và chất lượng thi công.
Dự án cao tốc Vũng Áng – Bùng đang là một trong những công trình hạ tầng trọng điểm của miền Trung, với cầu số 1 đóng vai trò “trụ cột chiến lược” để cán đích đúng hẹn. Nếu thời tiết thuận lợi và tiến độ thi công được giữ vững, việc thông xe kỹ thuật vào ngày 19/8 tới đây sẽ đánh dấu bước ngoặt quan trọng trong công cuộc hiện đại hóa hạ tầng giao thông quốc gia, mở ra chương mới cho phát triển liên vùng giữa Hà Tĩnh – Quảng Bình – Quảng Trị và toàn khu vực Bắc Trung Bộ.
