Chính quyền tỉnh Thừa Thiên Huế đang tiếp tục đẩy mạnh chiến lược quy hoạch không gian đô thị gắn với phát triển bền vững và bảo tồn cảnh quan tự nhiên. Mới đây, toàn bộ địa giới hành chính xã Phú Sơn – nay đã sáp nhập thành phường Phú Bài, thành phố Huế – được xác định là vùng quy hoạch trọng điểm với diện tích lên tới 3.323,64 ha. Đây là khu vực có vai trò chiến lược trong việc hình thành khu dân cư chỉnh trang, đô thị sinh thái mật độ thấp và là điểm kết nối giao thông vùng giữa thành phố Huế, huyện Phú Lộc và cao tốc Cam Lộ – La Sơn.
Hiện tại, dân số thực tế tại khu vực quy hoạch chỉ khoảng 1.706 người, với mật độ dân cư thấp, phù hợp cho việc tổ chức không gian đô thị mới và phát triển bền vững. Theo dự báo, đến năm 2045, dân số tại đây sẽ tăng lên khoảng 2.800 người – vẫn giữ được mức mật độ phân tán, phù hợp với định hướng phát triển đô thị sinh thái gắn với nông – lâm nghiệp và du lịch.
Theo định hướng quy hoạch được phê duyệt, khu vực Phú Sơn không chỉ đóng vai trò là vùng dân cư bổ trợ cho phường Phú Bài (trung tâm hành chính – đô thị mới của thành phố Huế) mà còn là vùng vệ tinh chiến lược cho Khu công nghệ cao tại khu vực Lộc Bổn. Việc phát triển hệ thống hạ tầng kỹ thuật đồng bộ tại đây sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho việc bố trí lực lượng lao động, khu tái định cư và các dịch vụ hậu cần kỹ thuật.
Đây đồng thời cũng là vùng phát triển kinh tế tổng hợp, tập trung vào các lĩnh vực lâm nghiệp, trang trại ứng dụng công nghệ cao và du lịch sinh thái gắn với đặc trưng đồi núi, rừng tự nhiên. Lợi thế về cảnh quan và không gian rộng lớn được tận dụng để phát triển các mô hình nông – lâm kết hợp, tạo sinh kế ổn định cho cư dân địa phương đồng thời thu hút đầu tư tư nhân vào các mô hình du lịch trải nghiệm.
Không kém phần quan trọng, khu vực quy hoạch còn giữ vai trò đầu mối giao thông chiến lược, nằm gần các tuyến đường chính như cao tốc Cam Lộ – La Sơn, tỉnh lộ 7, tỉnh lộ 15 và Đường vành đai 3 của thành phố Huế. Với vị trí này, Phú Sơn trở thành điểm nối quan trọng trong mạng lưới giao thông khu vực, giúp mở rộng không gian phát triển về phía Nam và Đông Nam tỉnh.
Để đảm bảo tổ chức không gian một cách hợp lý, toàn bộ khu vực quy hoạch được chia thành ba nhóm nhà ở chính, tương ứng với đặc điểm địa hình và chức năng sử dụng đất:
Khu vực 1 – Nhà ở phía Tây, phát triển nông nghiệp công nghệ cao
Với diện tích khoảng 458 ha, Khu vực 1 nằm về phía Tây đường tỉnh lộ 7 và kéo dài đến hết ranh giới quy hoạch. Tại đây sẽ tổ chức sắp xếp, chỉnh trang các khu dân cư hiện trạng có mật độ thấp, đồng thời phát triển mạnh các mô hình nông nghiệp hiện đại, tập trung vào sản xuất nông nghiệp công nghệ cao và chăn nuôi tập trung. Mục tiêu là khai thác hiệu quả quỹ đất và tiềm năng tự nhiên của khu vực này trong việc tạo ra giá trị kinh tế và việc làm ổn định.
Khu vực 2 – Trung tâm quy hoạch, đa chức năng sinh thái
Chiếm phần lớn diện tích với khoảng 2.483,64 ha, Khu vực 2 nằm ở trung tâm tổng thể quy hoạch. Khu vực này có đặc điểm là các khu dân cư bố trí phân tán, rải rác dọc theo các trục đường chính, xen lẫn giữa các khu vực lâm nghiệp, khu du lịch sinh thái, khu xử lý chất thải rắn và nghĩa trang tập trung. Đặc biệt, khu vực này có lợi thế lớn về kết nối giao thông khi tiếp giáp với tỉnh lộ 15 và Đường vành đai 3, đồng thời kết nối trực tiếp với cao tốc Cam Lộ – La Sơn. Do đó, Khu 2 sẽ đóng vai trò là vùng lõi sinh thái kết hợp hạ tầng kỹ thuật, môi trường và dịch vụ đô thị bền vững.
Khu vực 3 – Nhà ở phía Đông, đô thị sinh thái gắn với nông – lâm nghiệp
Với quy mô khoảng 382 ha, Khu vực 3 nằm về phía Đông của khu quy hoạch. Đây là khu vực có địa hình thuận lợi cho việc phát triển đô thị sinh thái mật độ thấp, chỉnh trang các khu dân cư hiện hữu kết hợp với sản xuất nông nghiệp – lâm nghiệp. Ngoài ra, Khu 3 có vị trí thuận lợi khi kết nối trực tiếp với các khu vực quan trọng như phường Thủy Phù (thành phố Huế), thị xã Hương Thủy và khu vực Lộc Bổn (huyện Phú Lộc). Kết nối vùng sẽ được ưu tiên nâng cấp nhằm đảm bảo liên thông kỹ thuật và phát triển giao thương thuận lợi.
Toàn bộ đồ án quy hoạch hướng đến phát triển đô thị bền vững, thích ứng với điều kiện địa hình đồi núi và đặc thù cư dân phân tán. Mô hình đô thị sinh thái mật độ thấp được ưu tiên nhằm giữ gìn cảnh quan rừng – đồi – sông suối, giảm thiểu tối đa bê tông hóa và ô nhiễm môi trường.
Đồng thời, việc phát triển các khu chức năng đặc thù như du lịch sinh thái, lâm nghiệp, nông nghiệp công nghệ cao sẽ tạo ra động lực kinh tế mới cho địa phương, góp phần chuyển dịch cơ cấu lao động và nâng cao thu nhập cho người dân. Hạ tầng kỹ thuật sẽ được đầu tư bài bản, đặc biệt là hệ thống giao thông liên vùng nhằm kết nối thuận tiện với các đầu mối quan trọng trong tỉnh và khu vực lân cận.
Quy hoạch Phú Sơn không chỉ đơn thuần là mở rộng không gian đô thị cho thành phố Huế mà còn là chiến lược dài hạn để phát triển kinh tế xanh, kinh tế sinh thái và công nghệ cao gắn với các trục phát triển quốc gia. Đây là bước đi chiến lược giúp nâng cao chất lượng sống, bảo tồn môi trường và kiến tạo một diện mạo mới cho vùng đất cửa ngõ phía Nam của đô thị Huế trong giai đoạn 2025 – 2045.
