Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) vừa trình phương án phân chia khai thác giữa Cảng Hàng không Quốc tế (HKQT) Long Thành và Cảng HKQT Tân Sơn Nhất, trong đó Long Thành sẽ đảm nhận phần lớn các chuyến bay quốc tế, phát triển thành trung tâm trung chuyển hàng không khu vực, còn Tân Sơn Nhất tập trung phục vụ các chuyến nội địa.
Đề xuất này được ACV xem như một bước đi chiến lược quan trọng nhằm giảm tải áp lực quá tải tại Tân Sơn Nhất, sân bay hiện là cảng hàng không đông đúc nhất cả nước với công suất vượt xa thiết kế, gây ra tình trạng ùn tắc, kéo dài thời gian làm thủ tục và ảnh hưởng không nhỏ đến trải nghiệm của hành khách. Việc chuyển toàn bộ các chuyến bay quốc tế sang Long Thành hứa hẹn sẽ giải phóng không gian cho Tân Sơn Nhất, giúp sân bay này nâng cao chất lượng phục vụ các tuyến nội địa một cách nhanh chóng, thuận tiện hơn.
Cảng HKQT Long Thành được quy hoạch với tầm nhìn dài hạn, khi hoàn thành các giai đoạn sẽ có công suất thiết kế lên đến 100 triệu hành khách mỗi năm, với hạ tầng đồng bộ, hiện đại ngay từ giai đoạn đầu, cùng khả năng mở rộng lớn và vị trí tách biệt với khu dân cư. Điều này cho phép Long Thành khai thác 24/7, không bị hạn chế giờ bay ban đêm và giảm thiểu ô nhiễm tiếng ồn cho khu vực nội đô TP.HCM. Ngoài ra, sân bay còn có thể đón tiếp các loại tàu bay cỡ lớn và phát triển mạng bay quốc tế rộng mở, từ đó tạo ra một trung tâm trung chuyển hàng không tương tự các mô hình đã thành công tại Singapore, Kuala Lumpur, Thượng Hải hay Seoul.
Về kết nối giao thông, mặc dù Long Thành cách trung tâm TP.HCM khoảng 40 km, xa hơn nhiều so với Tân Sơn Nhất (8-10 km), nhưng vị trí thuận lợi kết nối trực tiếp với các vùng kinh tế trọng điểm Đông Nam Bộ cùng các dự án hạ tầng giao thông lớn đang được triển khai sẽ giúp hành khách tiếp cận nhanh chóng, giảm thiểu tình trạng ùn tắc thường xảy ra ở Tân Sơn Nhất. Dự án nâng cấp cao tốc TP.HCM - Long Thành - Dầu Giây mở rộng từ 4 lên 8-10 làn, bổ sung làn dừng khẩn cấp cùng cải thiện các nút giao và hệ thống thoát nước đang được triển khai, dự kiến hoàn thành vào cuối năm 2026, rút ngắn thời gian di chuyển từ trung tâm TP.HCM tới Long Thành còn 40-45 phút, tương đương hoặc nhanh hơn nhiều so với giờ cao điểm đến Tân Sơn Nhất.
Bên cạnh đó, một loạt tuyến kết nối mới sẽ giúp hành khách đến Long Thành mà không cần đi qua trung tâm TP.HCM, bao gồm Vành đai 3 TP.HCM kết nối Bình Dương, Đồng Nai, Long An với cao tốc TP.HCM - Long Thành - Dầu Giây; cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu phục vụ hành khách từ Bà Rịa - Vũng Tàu và cảng Cái Mép - Thị Vải; cao tốc Dầu Giây - Phan Thiết kết nối khu vực Nam Trung Bộ; cao tốc Bến Lức - Long Thành kết nối miền Tây Nam Bộ, giúp tránh đi vòng qua trung tâm TP.HCM. Về đường sắt, tuyến Thủ Thiêm - Long Thành khi hoàn thành sẽ rút ngắn thời gian di chuyển từ trung tâm TP.HCM xuống còn 20-25 phút, kết nối đồng bộ với hệ thống metro. Hệ thống xe buýt nhanh và xe trung chuyển chất lượng cao cũng sẽ hoạt động với tần suất lớn, tạo thuận tiện và chi phí hợp lý cho hành khách từ nhiều địa phương.
Theo ACV, toàn bộ dự án cao tốc và hạ tầng kết nối sẽ cơ bản hoàn thiện vào cuối năm 2026, đồng bộ với thời điểm sân bay Long Thành chính thức đi vào khai thác. Hạ tầng đồng bộ này sẽ mang đến nhiều lựa chọn di chuyển cho hành khách, giảm thiểu tình trạng kẹt xe, đồng thời nâng cao tính linh hoạt cho người dân ở các tỉnh thành trong vùng Đông Nam Bộ.
Khi các chuyến bay quốc tế tập trung tại sân bay Long Thành, lượng khách nối chuyến dự kiến sẽ tăng mạnh, đưa Việt Nam trở thành điểm trung chuyển quan trọng trên bản đồ hàng không khu vực. Điều này mở ra cơ hội phát triển các đường bay thẳng đến châu Âu, châu Mỹ, Úc, Trung Đông, giúp hành khách Việt Nam tiếp cận nhiều điểm đến mà trước đây thường phải quá cảnh tại các sân bay như Bangkok, Singapore, Kuala Lumpur, Hong Kong hay Incheon. Đồng thời, đây cũng là cơ hội thu hút thêm nhiều hãng hàng không quốc tế đến khai thác, tăng cường cạnh tranh về giá vé và chất lượng dịch vụ.
Bộ Xây dựng hiện cũng đang nghiên cứu và xem xét phương án phân chia khai thác hợp lý giữa Tân Sơn Nhất và Long Thành để báo cáo Chính phủ. Cục Hàng không Việt Nam đã nhất trí cao với đề xuất chuyển toàn bộ các chuyến bay quốc tế thường lệ từ Tân Sơn Nhất sang Long Thành nhằm đảm bảo thuận tiện trong quản lý, khai thác, tối ưu nguồn lực, đồng thời khẳng định mục tiêu phát triển Long Thành trở thành trung tâm trung chuyển hàng không khu vực có khả năng cạnh tranh với các sân bay quốc tế lớn trên thế giới.
Phản hồi từ các hãng hàng không quốc tế cũng đồng thuận với kế hoạch chuyển toàn bộ các chuyến bay quốc tế từ Tân Sơn Nhất sang Long Thành để đảm bảo hiệu quả khai thác và phát triển sân bay này trở thành đầu mối hàng không khu vực. Về phía các hãng bay trong nước, Vietnam Airlines cho biết sẽ khai thác các chuyến bay nội địa và quốc tế trong khu vực Đông Nam Á tại Tân Sơn Nhất, còn các chuyến quốc tế ngoài khu vực Đông Nam Á cũng như một số chuyến bay nội địa sẽ được khai thác tại Long Thành. Các hãng hàng không nước ngoài sẽ tập trung khai thác toàn bộ chuyến bay tại Long Thành.
Trong dài hạn, việc phân chia khai thác giữa hai sân bay sẽ được các hãng hàng không xem xét điều chỉnh linh hoạt dựa trên sản lượng khách, khả năng tiếp nhận của từng sân bay và tình hình kết nối giao thông giữa Long Thành và TP.HCM nhằm tối ưu hóa hiệu quả vận hành và trải nghiệm hành khách.
